|   صفحه نخست   |   تماس   |   درباره سایت   |   مقالات به زبان‌های دیگر   |   بایگانی   |  

اوباما و نقض حقوق بشر در ایران

28.02.09 | یادداشت‌ها | جمشید فاروقی


"گزارشگران بدون مرز" پیرامون آزادی مطبوعات نامه‌ای به باراک اوباما، رئیس جمهور آمریکا نوشته‌اند. زمزمه گفت‌وگوی مستقیم و بدون قید و شرط دو کشور آمریکا و ایران پیرامون مناقشه هسته‌ای ایران و همچنین منافع مشترک دو کشور در منطقه یکی از علت‌های نوشتن این نامه از سوی سازمان "گزارشگران بدون مرز" بوده است. در واقعیت امر، پس از انتشار گزارش سالانه وزارت امور خارجه آمریکا پیرامون وضعیت حقوق بشر در جهان، گزارشگران بدون مرز انتشار چنین نامه‌ای را لازم تشخیص دادند. نامه‌ای با پیامی روشن.

چند سال پیش، باراک اوباما در جریان سفر خود به سودان، آزادی مطبوعات را به گلخانه‌ای تشبیه کرده بود و گفته بود که آزادی مطبوعات از حیث رسیدگی مثل یک گلخانه است. هر روز باید به آن سرک کشید و علف‌های هرز را از دل خاک برگرفت. آری به راستی که رسیدگی به آزادی رسانه‌ها و پاس‌داشت آزادی بیان همچون رسیدگی به یک گلخانه پایانی ندارد. مرد عمل می‌طلبد، هشیاری دائم و آمادگی برای کار مستمر و روزانه و پذیرش این مسوولیت مهم.

نامه گزارشرگان بدون مرز با اشاره به این سخن پرمعنای اوباما به ضرورت‌های توجه به وضعیت خبرنگاران و رسانه‌ها در عراق، چین و ایران می‌پردازد. پیام نامه روشن است و آن فراخوانی است برای ایستادگی بر سر موازین حقوق بشر.

در این نامه از جمله چنین آمده است: "دست دراز شده شما به سوی ایران، بزرگترین زندان روزنامه‌نگاران و وب‌نگاران در خاورمیانه، که امکان اتصال به اینترنت آن وابسته به ایالات متحده امریکا است، باید با پذیرش تعهداتی انجام شود. از جمله رفع مسدود سازی و سانسور تحمیل شده بر شبکه اینترنت، رسانه‌های داخلی و خارجی و پایان دادن به آزار و اذیت‌های قضایی، امنیتی برای روزنامه‌نگاران و زنان مدافع حق برابری، مدافعان حقوق بشر و از جمله شیرین عبادی برنده جایزه صلح نوبل و رئیس کانون مدافعان حقوق بشر ایران".

نخستین سفر رسمی هیلاری کلینتون، وزیر امور خارجه آمریکا به آسیا و از جمله به چین بود. این سفر حکایت از اهمیت و جایگاه آسیا در سیاست خارجی ایالات متحده آمریکا داشت. پس از پایان دیدارهای رسمی کلینتون از چین، برخی از مفسران انتقاد کردند که در گفت‌وگوهای بین دو کشور موضوع نقض حقوق بشر در چین جایگاه شایسته‌ای نداشته است.

اکنون که آمریکا بر آن است تا با دولتمردان جمهوری اسلامی ایران بر سر میز مذاکره بنشیند و حتی تصریح کرده که شرطی برای این مذاکره قائل نیست، به این گمان دامن زده است که موضوع نقض حقوق بشر در ایران نیز قربانی گفت‌وگو بر سر برنامه اتمی ایران و نقش این کشور در خاورمیانه، عراق و افغانستان شود.

حساب و پرونده مسائل مربوط به حقوق بشر می‌بایست از حساب مسائل سیاسی، اقتصادی، بازرگانی و امنیتی جدا باشد. تجربه متاسفانه نشان داده است که آمریکا برای دستیابی به توافق با دیگران، به سادگی الزام به دفاع از حقوق بشر را نادیده می‌گیرد. انتشار گزارش سالانه وزارت امور خارجه آمریکا پیرامون وضعیت حقوق بشر در جهان، اقدام مثبتی است. اما اقدام مثبت‌تر آن است که آمریکا گزارشی پیرامون کارنامه خود در دفاع از حقوق بشر در جهان تهیه کرده و هم‌زمان با آن گزارش همه ساله منتشر کند.

تردیدی نیست که مذاکره و گفت‌وگوی مستقیم آمریکا و دولتمردان جمهوری اسلامی ایران و پیشبرد سیاست کاهش تنش می‌تواند از خطر جنگ بکاهد و به صلح در منطقه شانس حیات بدهد. در منطقه‌ای لبریز از تنش و خشونت. اما موازین حقوق بشر را نمی‌بایست در دستور کار مذاکره سیاسی و بازرگانی قرار داد.

سازش و سکوت بر سر موارد آشکار نقض حقوق بشر از اعتبار گزارش‌های وزارت امورخارجه آمریکا پیرامون وضعیت حقوق بشر در جهان می‌کاهد. رسیدگی به گلخانه نمی‌تواند به کلام و وعده محدود شود. پسندیده و اعتمادساز آن است که چشم بر علف‌های هرز نبندیم. چون رویش آزاد علف هرز، پایان عمر گلخانه است.

دکتر جمشید فاروقی

شنبه ۱۰ اسفندماه سال یک‌هزار و سی‌صد و هشتاد و هفت خورشیدی

بازانتشار مطالب وبگاه برای یک ایران بدون ذکر نام و آدرس اینترنتی این وبگاه روا نیست.





نظر شما:

©faroughi.net